Oficrete
banner ad 300x600
18/07/2019 - 18:00

Superleague: Το μεγάλο ψάρι, τρώει το μικρό!

Πόσο μακριά θα πάμε με αυτή τη φιλοσοφία; Μήπως ήρθε η στιγμή να επιστρέψουμε στην κεντρική διαχείριση δικαιωμάτων και εσόδων;

ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ

Χρίστος Σμπώκος
facebook banner
Τελευταία, υπάρχει κινητικότητα γύρω από τα τηλεοπτικά συμβόλαια των ομάδων της Superleague 1. Παράλληλα, υπάρχει και μία συζήτηση που έχει - λογικά είναι η αλήθεια - προκύψει για το ύψος των συμβολαίων, αλλά και τα κίνητρα βάσει των οποίων προσφέρονται, ιδιαίτερα από πλευράς ΕΡΤ. Φυσικά, όλο αυτό αφορά και τον ΟΦΗ.

Πέρα από όλα αυτά όμως, ο ΟΦΗ, στη νέα εποχή του, θέλουμε όλοι να συμβολίσει το διαφορετικό και να αποτελέσει μοντέλο υγιούς ποδοσφαιρική ανάπτυξης, κόντρα στο τι συμβαίνει, εδώ και χρόνια στη χώρα. Και το συμφέρον του είναι να υπάρχει ένα καλό, ποιοτικό πρωτάθλημα, με διαφάνεια και όρους ισονομίας.

Το μέλλον του ΟΦΗ δε θα είναι καλύτερο με ένα υψηλότερο τηλεοπτικό συμβόλαιο απλά, μέσα σε ένα τοξικό περιβάλλον. Το μέλλον θα γίνει ουσιαστικά καλύτερο, αν αρχίσει να αλλάζει και το περιβάλλον.

Έχω αναφερθεί ξανά στο πόσο καθοριστικό είναι για τον προϋπολογισμό, την οργάνωση και τελικά τη δυναμική των ομάδων το τηλεοπτικό τους συμβόλαιο. Είναι η βασικότερη πηγή εσόδων. Μετά από αυτό, έρχονται οι 1-2 βασικοί τους χορηγοί (φανέλα, πχ) και οι κεντρικοί χορηγοί της Λίγκας. Όλο αυτό, κάνει σαφές ότι οι περισσότερες ομάδες, εκτός από εκείνες που διαθέτουν ισχυρό ιδιοκτήτη - επενδυτή, αφενός δεν πατάνε γερά στα πόδια τους και αφετέρου δεν μπορούν να σχεδιάσουν με ορίζοντα ετών.

Στην πράξη, εφόσον κάθε ομάδα διαπραγματεύεται αυτόνομα το συμβόλαιό της, η ψαλίδα μεταξύ των «μεγάλων» και των μεσαίων και μικρών, ως προς τα έσοδα, ανοίγει διαρκώς. Αυτό έχει συνέπειες τόσο εντός γηπέδου, όσο και έξω από αυτό. Ενώ παράλληλα αποθαρρύνει ανθρώπους με υγεία και όραμα να μπουν στις μικρότερες ομάδες.

Τι συμβαίνει σήμερα με τη διαχείριση των τηλεοπτικών και γενικότερα των εσόδων.

Οι «μεγάλοι», εδώ και χρόνια έχουν επιλέξει να κοιτάνε την πάρτη τους. Παρότι έχει αποδειχθεί ότι πορείες στην Ευρώπη έγιναν όταν το πρωτάθλημα ήταν ανταγωνιστικό και είχε πολλές δυνατές ομάδες, εκείνοι το αγνοούν. Μπορεί οι επιτυχίες να φέρνουν και έσοδα και περισσότερους χορηγούς, όμως δεν τους αφορά. Ο λόγος είναι απλός. Δεν έχουν πάρει οι ιδιοκτήτες τους τις ομάδες αυτές για να δημιουργήσουν, ούτε γιατί έχουν όραμα. Τις έχουν πάρει για να λειτουργούν ως εργαλείο επιρροής.

Έτσι, οι μεγάλοι παζαρεύουν για συμβόλαια 3-5 φορές μεγαλύτερα από των υπολοίπων. Η ψαλίδα μεγαλώνει όπως προαναφέρω, οι ομάδες γίνονται πιο ευάλωτες και κάπως έτσι καταλήγουμε σε σχέσεις εξάρτησης (δανεικοί, διαιτησίες, κ.α.) ανάμεσα στις ομάδες.

Είναι λοιπόν απολύτως κατανοητό, ότι το συγκεκριμένο θέμα αποτελεί πιθανότατα τη βάση πάνω στην οποία θα μπορούσε να χτιστεί ένα νέο οικοδόμημα, υγιές. Βέβαια οι Κυβερνήσεις ουδέποτε το είδαν έτσι. Οι φιλόδοξες διακηρύξεις για κάθαρση και αναδομήσεις, κατέληγαν, όπως έγινε πρόσφατα, στην εργαλειοποίηση της παρέμβασής τους, για ψηφοθηρικούς λόγους.

Τι συμβαίνει στα μεγάλα πρωταθλήματα;

Είναι εντελώς περιττό να εξηγήσει κανείς ότι στα μεγάλα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα η κατάσταση είναι εντελώς διαφορετική. Υπάρχουν έσοδα, υπάρχουν χορηγοί και τηλεοπτικά συμβόλαια υψηλά, που βοηθούν στην άνοδο του προϊόντος, αλλά παράλληλα στα περισσότερα υπάρχουν κανόνες και ρυθμίσεις, που βοηθούν να υποστηρίζονται όλες οι ομάδες και όχι μόνο οι μεγάλοι. Φυσικά και εκεί οι μεγάλοι έχουν τα πιο μεγάλα μερίδια, αλλά όχι ανεξέλεγκτα. Με τον τρόπο αυτό, οι πιο μικροί έχουν μία βάση για να μην είναι ευάλωτοι, έχουν έναν μπούσουλα για να κάνουν ένα σχεδιασμό μακροπρόθεσμο και αποτελούν ενδιαφέρουσες ευκαιρίες για επενδυτές.

Στα περισσότερα μεγάλα πρωταθλήματα, υπάρχει κεντρική διαχείριση των τηλεοπτικών δικαιωμάτων. Όπως και τον εσόδων συνολικά της κάθε διοργανώτριας. Απαραίτητη διευκρίνιση. Κεντρική διαχείριση δε σημαίνει απαραίτητα και ένα μόνο κανάλι. Μπορεί παραπάνω από ένας τηλεοπτικός σταθμός να τα μεταδίδει, αλλά τα δικαιώματα πάνε σε ένα ταμείο.

Πώς μοιράζεται η πίτα;

Κάθε Λίγκα έχει κάποια κριτήρια, με βάση τα οποία μοιράζεται το χρήμα. Ως επί το πλείστον, υπάρχει ένα 50% των εσόδων που μοιράζεται ισόποσα σε όλους. Αυτό είναι η βάση, το μίνιμουμ δηλαδή πάνω στο οποίο μπορούν να αρχίσουν να χτίζουν οι ομάδες. Από εκεί και πέρα, το υπόλοιπο 50% μοιράζεται, με βάση διαφορετικά κριτήρια ανά χώρα.

Συνήθως ένα ποσοστό αφορά τη βαθμολογική θέση (ώστε να υπάρχει πάντα κίνητρο για τις ομάδες), τα εισιτήρια των αγώνων, την εμπορικότητα (υπάρχουν τρόποι επιστημονικοί να διερευνηθεί), το fair play (από τον αριθμό καρτών, έως τη συμπεριφορά των οπαδών), ακόμα και τη λειτουργία των ακαδημιών. Αυτό προφανώς είναι στο χέρι κάθε διοργανώτριας να το αποφασίσει, με βάση και τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες κάθε χώρας.

Σε κάθε περίπτωση, τα κριτήρια αυτά μπορούν να αποδώσουν δικαιοσύνη, να καταπολεμήσουν παθογένειες, όπως η διαφθορά και η βία, να δώσουν κίνητρα και να λειτουργήσουν ως εργαλεία ώθησης προς κάτι καλύτερο.

Με πιο απλά λόγια, υπάρχει στη διάθεσή μας η δυνατότητα, με μία κεντρική διαχείριση και διαφανή, δίκαια κριτήρια, να μοιράσουμε το χρήμα με πιο αναπτυξιακή λογική και όχι με φιλοσοφία «το μεγάλο ψάρι τρώει το μικρό». Όχι τίποτα άλλο, αν τα μικρά γίνουν λίγα και αδύναμα, ούτε τα μεγάλα ψάρια θα χορταίνουν. Και όταν βγαίνουν από το δικό μας πέλαγος και πάνε στον ωκεανό (Ευρωπαϊκές διοργανώσεις) θα τα τρώνε με το που εμφανίζονται τα μεγάλα ψάρια, που υπάρχουν εκεί (για τις χώρες τους μπορεί να είναι και μεσαία ή μικρά, μάλιστα).

Είναι τελικά όντως το ποδόσφαιρο μικρογραφία της χώρας. Αντί να κοιτάμε να μεγαλώσει η πίτα, μοιράζονται οι ισχυροί το μεγαλύτερο μέρος της, τσακώνονται οι μικροί για τα ψίχουλα και, εν τω μεταξύ, η πίτα διαρκώς μειώνεται. Λύσεις υπάρχουν, δε χρειάζεται να ανακαλύψουμε κανέναν τροχό.

Μήπως, επιτέλους, ήρθε η ώρα να αλλάξουμε στρατηγική σε αυτό; Φαντάζομαι πως τα κανάλια, δε θα έχουν πρόβλημα, αν τους ζητηθεί αύριο το πρωί, να δίνουν τα χρήματα σε ένα κεντρικό ταμείο. Αρκεί να τους αποδείξουν οι ομάδες ότι έτσι θα μεταδίδουν ένα καλύτερο και πιο ανταγωνιστικό προϊόν. Με μεγαλύτερη αξιοπιστία, ενδιαφέρον και μέλλον.

Ευσεβείς πόθοι ίσως, αλλά είναι καλό να ανοίξει η συζήτηση αυτή. Και ο ΟΦΗ μπορεί να είναι πρωταγωνιστής, καταθέτοντας προτάσεις και σπρώχνοντας μερικούς ακόμα ίσως, να διεκδικήσουν ένα καλύτερο ποδόσφαιρο.

Oficrete